| Actueel

Vruchtbare oogst vernieuwende oplossingen tijdens werkconferentie besturing rechtspraak

Laat presidenten voortaan verkozen worden door rechters en andere medewerkers van de rechtbank zelf. Schep ook meer helderheid over welk landelijk bestuur in de Rechtspraak de knopen doorhakt en formuleer een nieuwe visie op de positie van de Raad voor de rechtspraak. Deze vernieuwende suggesties werden op 5 juli in Utrecht gedaan tijdens een drukbezochte werkconferentie over de besturing van de Rechtspraak. De conferentie werd gehouden door de Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak (NVvR) en het College van Afgevaardigden (CvA). 

Een rechtstreekse verkiezing van rechtbankpresidenten door de werkvloer zou een grote verandering betekenen. Op dit moment worden de presidenten benoemd, met daarin een beslissende stem van het ministerie van Justitie en Veiligheid. Hetzelfde geldt voor leden van de landelijke Raad voor de rechtspraak. Dit levert risico's op voor de onafhankelijkheid van het bestuur van de Rechtspraak, vinden veel deelnemers aan de werkconferentie. Een meer directe verkiezing van bestuurders door rechters en andere rechtspraakmedewerkers kan die onafhankelijkheid beter waarborgen. Minstens zo belangrijk: zo ontstaat meer draagvlak en betrokkenheid van de werkvloer bij het bestuur. 

Nieuwe visie
Een tweede bestuurlijke vernieuwing die op de conferentie werd besproken is het voorstel voor een fundamentele bezinning op de positie van de Raad voor de rechtspraak. Daarbij zou zowel de optie van een Raad met meer invloed als een scenario met minder bevoegdheden overwogen moeten worden. Op dit moment bestaan er in de Rechtspraak veel landelijke bestuursorganen naast elkaar. Deze 'bestuurlijke drukte' zorgt voor onduidelijkheid. Dit bleek de afgelopen jaren bijvoorbeeld rondom de moeizame landelijke automatisering van de Rechtspraak en bij het niet kunnen voorkomen van het ontstane rechterstekort. Een mogelijke oplossing is meer beslissingsmacht toebedelen aan de Raad voor de rechtspraak of aan de landelijke presidentenvergadering. Formuleer een nieuwe visie op positie van de Raad, luidde de oproep op de conferentie. En overweeg daarbij serieus een meer terughoudende positie van de Raad voor de rechtspraak. Verwezen werd naar de oprichting in 2002, toen de Raad startte als een projectorganisatie met beperkte bevoegdheden.

Aanbevelingen 
De verschillende ideeën en suggesties van de werkconferentie worden door de NVvR en het College van Afgevaardigden verder uitgewerkt. Zo zullen de aanbevelingen en eerste acties zo snel mogelijk worden gecommuniceerd aan de gerechtsbesturen en de Raad voor de rechtspraak.